العلامة المجلسي
12
مجموعه رسائل اعتقادى ( فارسى )
[ مقدمه مؤلف ] بسم اللّه الرّحمن الرّحيم الحمد لله و سلام على عباده الذين اصطفى اما بعد : بايد دانست كه صفات مقدّسهء حق تعالى بر دو نوع است : يا سلبى است ، يا ثبوتى . امّا سلبى عين ذات واجب تعالى نيستند ، مانند جسم نبودن ، و جوهر نبودن ، و عرض نبودن . و نوع دوّم كه ثبوتى است كه اثبات امرى براى ذات اقدس نمايند بر دو قسم است : اوّل صفات ذات ، دوم صفات فعل . و صفات ذات ، صفات حقيقيّه كماليّه است كه انفكاك ذات مقدّس از آنها محال ، و اتصاف به اضداد آنها ممتنع است ، مانند علم و قدرت و حيات و سمع و بصر ، زيرا كه اينها كمال ذات مقدّساند ، و خلو ذات از اينها موجب نقص و احتياج است ، و هر دو مستلزم امكان . پس نتواند بود كه حق تعالى گاهى عالم باشد و گاهى جاهل ، و در زمانى قادر باشد و در زمانى عاجز ، و در وقتى حيات داشته باشد و در وقت ديگر ضد آن را . و همچنين سمع و بصر كه علم به مسموعات و مبصرات است ، نتواند بود كه حق تعالى در زمانى عالم به اينها نباشد . و صفات فعل ، آثار صفات ذاتند كه فى نفسه اتّصاف به آنها كمال نيست ، بلكه قدرت بر آنها كمال است ، مانند خلق كردن فى نفسه كمال نيست كه از ذات مقدّس منفك نتواند شد ، بلكه قدرت بر خلق در هر زمانى كه مصلحت در آن باشد